Terugblik op de lanceerdag van het RAAVI-project

Op donderdag 20 maart 2025 ging het RAAVI-project officieel van start in Villeneuve d’Ascq. Tijdens deze inspirerende dag kwamen 141 deelnemers samen: professionals uit de sector, mensen met een handicap en hun naasten, onderzoekers, studenten en projectpartners.

Affid van het Collectif des Éclaireurs spreekt de sprekers aan tijdens een kort voorbereide sketch.

We zijn niet gehandicapt, we zijn handiCAPABEL,

Haffid, Collectif des Éclaireurs

Dankzij het tolkenteam van Concorde verliep het evenement volledig tweetalig (Frans-Nederlands). Pauline Tursi (coördinator van het RAAVI-project), opende de dag en gaf het woord aan het Collectif des Éclaireurs by APF France handicap en Sanjin Plakalo (senior projectmanager bij de Europese think & do tank POUR LA SOLIDARITÉ – PLS). Het welkomstwoord werd uitgesproken door Emmanuelle Jourdan-Chartier (Vicevoorzitster Studentenleven en Campussen, Universiteit van Lille), gevolgd door Hervé Lherbier en Christine Trepte van APF France handicap (regio Hauts-de-France), die samen iedereen welkom heetten. 

Ik ben “ravi” om RAAVI  voor te stellen

Hervé Lherbier, APF France handicap

Christine Trepte van de Regionale Directie van AFP France Handicap neemt het woord in het Duits om het Vlaams publiek te verwelkomen. Het is uiteraard een ijsbreker.

Eerste stap voor RAAVI: stand van zaken en inventaris van bestaande tools

Pauline Tursi, coördinatrice van RAAVI, stelt de doelstellingen van het project voor.

Pauline Tursi (coördinator van het RAAVI-project) gaf een heldere toelichting bij het ontstaan, de doelstellingen en de aanpak van het project. RAAVI loopt over vier jaar (oktober 2024 – september 2028) en bestaat uit drie grote luiken: 

  • een onderzoeksfase met een inventarisatie van hulpmiddelen die zelfbeschikking bevorderen;
  • de ontwikkeling van toolboxen voor zorgprofessionals en directieteams;
  • de ondersteuning van voorzieningen bij het inzetten van deze tools in de praktijk. 
Sylvie Condette, docente en adjunct-directeur van de onderzoekseenheid CIREL aan de Universiteit van Rijsel, licht de aanpak toe die gevolgd zal worden voor het onderzoek en het in kaart brengen van tools rond zelfbeschikking voor personen met een handicap.

De onderzoeksfase is al gestart. Sarah Schroyen (Universiteit van Luik), Silke Daelman (Hogeschool Gent) en Sylvie Condette (Universiteit van Lille) gaven inzicht in hun lopend werk. Pauline Tursi nodigde deelnemers uit om actief bij te dragen aan verschillende onderdelen van RAAVI: de inventarisatie van hulpmiddelen, participatief onderzoek verwelkomen, deelnemen aan praktijkgemeenschappen, meewerken aan het testen van toolboxen en vormingen in 2027-2028. 

Wat verstaan we onder zelfbeschikking?

Na een korte pauze volgde een inleiding over zelfbeschikking door Coralie Sarrazin (doctoraat in psycho-educatie, trainster in de “Méthode Auto-D” om zelfbeschikking toe te passen in het dagelijks leven). Ze maakte meteen duidelijk wat zelfbeschikking is, en presenteerde de volgende definitie: 

“Zelfbeschikking is het geheel van persoonlijke en maatschappelijke waarden dat het recht erkent van iedereen om zijn of haar leven zelf vorm te geven, volgens eigen ambities”.

Via concrete voorbeelden en uitwisseling met de zaal toonde ze hoe zelfbeschikking werkt, voor wie het belangrijk is en wat het in de praktijk betekent. 

Coralie Sarrazin tijdens haar presentatie over zelfbeschikking. Op de PowerPoint achter haar staat: Zelfbeschikking is niet: keuzes maken, doen wat ik wil, geen ondersteuning krijgen, zelfstandig zijn.
Le Collectif des Éclaireurs gaat in gesprek met Coralie Sarrazin over haar definitie van zelfbeschikking.

Drempels en hefbomen van zelfbeschikking in drie regio’s: Hauts-de-France, Vlaanderen en Wallonië

In de namiddag gingen deelnemers aan de slag met de vraag: welke drempels en hefbomen beïnvloeden zelfbeschikking voor mensen met een handicap? Tijdens een panelgesprek deelden experts uit drie regio’s hun inzichten:

Sabrina Lopez (Adjunct-directrice, Pôle Enfance Jeunesse de l’Aisne, APF France handicap), Bert Morrens et Sam Van Bastelaere (Team Beleid, Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap (VAPH)) et Virginie Bellefroid (Projectcoördinator, Agence pour une Vie de Qualité (AVIQ)).

Het staat buiten kiif dat het essentieel is om de autonomie van personen met een handicap te respecteren en die mensen de vrijheid te geven om hun eigen leven te leiden en eigen keuzes te maken maar anderzijds hebben we ook de verantwoordelijkheid om kwetsbare personen te beschermen tegen mogelijke schade of tegen uitbuiting. Dus wij moeten zoeken naar een evenwicht tussen beide.

Sam Van Bastelaere, VAPH

Nadien volgde een interactieve sessie waarin alle aanwezigen hun stem konden laten horen over wat volgens hen helpt of belemmert in het realiseren van zelfbeschikking. 

Het belang van de ervaringskennis van mensen met een handicap. 

Gedurende de hele dag deelden leden van het Collectif des Éclaireurs van APF France handicap hun ervaringskennis en hun visie op zelfbeschikking door middel van gesproken woord, dans, slam en humor. Ze sloten de dag af met een presentatie over hun inspanningen om het bewustzijn te vergroten en ervaringen te delen om de inclusie en zelfbeschikking van mensen met een handicap te bevorderen. Als u met hen in contact wilt komen, neem dan contact op met de Pôle Enfance Adulte Christian Dabbadie van APF France handicap.

Foto van Ismahane van het Collectif des Éclaireurs, ze slamt over zelfbeschikking.
Lid van het Collectif des Éclaireurs neemt het woord.
Mélanie van het Collectif des Éclaireurs brengt haar dans voor het publiek tijdens de lanceringsdag van RAAVI.

De graphic facilitator Judith Du Faux heeft de inhoud en de uitwisselingen van de dag geïllustreerd.

Grafische facilitatie gemaakt tijdens de lanceringsdag van het RAAVI-project.
De afbeelding stelt de voorstelling van het RAAVI-project en zijn doelstellingen voor, gepresenteerd door de coördinator Pauline Tursi.
Grafische facilitatie gemaakt tijdens de lanceringsdag van het RAAVI-project.
De afbeelding stelt de voorstelling van het Interreg-programma Frankrijk-Wallonië-Vlaanderen voor, gepresenteerd door Isabelle Dumur.
Grafische facilitatie gemaakt tijdens de lanceringsdag van het RAAVI-project.De afbeelding toont de bijdragen van Bert Morrens en Sam Van Bastelaere van het VAPH (Vlaanderen), Virginie Bellefroid van de AVIQ (Wallonië) en Sabrina Lopez van het SESSAD Pôle Enfance Jeunesse de l'Aisne (Frankrijk) over ideeën, adviezen en pistes rond zelfbeschikking, tijdens het panelgesprek: uitwisseling van expertise tussen actoren uit drie regio’s over de implementatie van zelfbeschikking.

Grafische facilitatie gemaakt tijdens de lanceringsdag van het RAAVI-project.De afbeelding toont de bijdrage van Coralie Sarrazin over de definitie van zelfbeschikking.
Grafische facilitatie gemaakt tijdens de lanceringsdag van het RAAVI-project.De afbeelding toont de bijdrage van Sabrina Lopez van het SESSAD Pôle Enfance Jeunesse de l'Aisne (Frankrijk) over de hefbomen voor zelfbeschikking, tijdens het panelgesprek: uitwisseling van expertise tussen actoren uit drie regio’s over de implementatie van zelfbeschikking.
Grafische facilitatie gemaakt tijdens de lanceringsdag van het RAAVI-project.De afbeelding toont de bijdragen van Bert Morrens en Sam Van Bastelaere van het VAPH (Vlaanderen), en Virginie Bellefroid van de AVIQ (Wallonië) over de hefbomen voor zelfbeschikking, tijdens het panelgesprek: uitwisseling van expertise tussen actoren uit drie regio’s over de implementatie van zelfbeschikking.
Grafische facilitatie gemaakt tijdens de lanceringsdag van het RAAVI-project.
De afbeelding toont de bijdragen van Bert Morrens en Sam Van Bastelaere van het VAPH (Vlaanderen), Virginie Bellefroid van de AVIQ (Wallonië), en Sabrina Lopez van het SESSAD Pôle Enfance Aisne (Frankrijk) over de drempels voor zelfbeschikking, tijdens het panelgesprek: uitwisseling van expertise tussen actoren uit drie regio’s over de implementatie van zelfbeschikking.
Grafische facilitatie gemaakt tijdens de lanceringsdag van het RAAVI-project.De afbeelding toont de bijdragen van Bert Morrens en Sam Van Bastelaere van het VAPH (Vlaanderen), Virginie Bellefroid van de AVIQ (Wallonië) en Sabrina Lopez van het SESSAD Pôle Enfance Jeunesse de l'Aisne (Frankrijk) over ideeën, adviezen en pistes rond zelfbeschikking, tijdens het panelgesprek: uitwisseling van expertise tussen actoren uit drie regio’s over de implementatie van zelfbeschikking
Grafische facilitatie gemaakt tijdens de lanceringsdag van het RAAVI-project.
De afbeelding vat de verschillende bijdragen van het Collectif des Éclaireurs samen en bevat enkele citaten:

"Wij zijn niet gehandicapt, maar handi-capabel."
"Boodschap aan beleidsmakers en theoretici: we moeten een stap verder gaan."
"Plezier maken, slammen, rappen om de mentaliteit te doen evolueren."
"Boodschap aan ouders: het is belangrijk om de navelstreng door te knippen!"
"Het zijn de professionals die zich moeten aanpassen, niet de gebruiker!

Ontdek de volledige lanceerdag in video op onze YouTube-pagina.

Deel dit artikel op sociale media

LinkedIn
Facebook
X
Email

Volg het projectverloop

Ontdek onze literatuursamenvatting over de zelfbeschikking van personen met een handicap

Doe mee aan de inventarisatie van tools die zelfbeschikking bevorderen!

RAAVI: Eerste bijeenkomst in Rijsel om zelfbeschikking van personen met een handicap te herdenken